Đừng để thành bãi rác công nghiệp của các nước

Thống kê của Tổng cục Hải quan trong 3 tháng 98win8 cho thấy, cả nước đã nhập khẩu hơn 1 triệu tấn phế liệu với tổng trị giá hơn 276,76 triệu USD, tăng hơn 44% về lượng và 20,3% về trị giá so với cùng kỳ năm trước. Thị trường cung cấp sắt thép phế liệu về 98win93 chủ yếu là Mỹ, Hồng Kông, Nhật Bản, Úc… Trong đó, lượng phế liệu nhập khẩu hầu hết từ các thị trường đều tăng rất mạnh từ 200 - 700% so với cùng kỳ năm trước như: Úc, Singapore, Chile, Canada, New Zealand và Campuchia (giảm từ Nhật, Philippines...). Thậm chí nhập khẩu sắt thép phế liệu từ Mỹ tăng 961% về lượng và tăng đến 1.615% trị giá, thị trường Nam Phi tăng đột biến tới 2.730% về lượng và tăng 2.470% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.

Dù không có những thống kê phân loại chi tiết nhưng sắt thép phế liệu nhập khẩu có nhiều loại, nếu là được loại bỏ từ các công trình sẽ được tận dụng tối đa để luyện gang, thép. Nếu sắt thép phế liệu ở dạng cấu kiện như: máy móc, thiết bị, linh kiện, vi mạch, hoặc tàu thuyền, dây chuyền... phải qua quá trình tháo dỡ từng linh phụ kiện mới đưa vào 98win93. Điều này cũng khiến mất thêm chi phí, lưu kho bãi và nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao.

Theo ông Nguyễn Văn Sưa, Phó chủ tịch Hiệp hội Thép 98win93, đây là nguồn nguyên liệu dùng để 98win93 phôi thép theo công nghệ lò điện hồ quang. Lượng sắt thép phế liệu nhập khẩu trong quý 1 tăng mạnh cho thấy nhu cầu 98win93 và tiêu thụ trong nước đang phát triển. Tại 98win93, các nhà máy 98win93 theo công nghệ này hiện đang chiếm khoảng hơn 70% công suất của cả nước.

Tuy nhiên, trên thực tế, hoạt động nhập khẩu phế liệu luôn tiềm ẩn những nguy cơ ô nhiễm môi trường. Nhiều mặt hàng như máy móc, thiết bị lạc hậu cũ, hỏng, linh kiện điện tử có chứa chất thải nguy hại đã bị nhập khẩu trái phép vào 98win93 thông qua khai báo là sắt thép phế liệu. Qua kiểm tra cho thấy, hầu hết những mặt hàng phế liệu được nhập khẩu “chui” đều là những mặt hàng bị cấm như ắc quy, dầu nhớt thải, các linh kiện điện tử có chứa các chất gây ô nhiễm như chì… Báo cáo của hơn 54 sở TN-MT gửi Bộ TN-MT cho thấy, nhiều cơ sở, doanh nghiệp (doanh nghiệp) tái chế sắt thép phế liệu vẫn chưa đáp ứng nhu cầu bảo vệ môi trường. Trong năm 2015 - 2016, đã có nhiều vụ nhập khẩu sắt thép phế liệu tại Quảng Ninh, Hải Phòng, Đồng Nai, Bà Rịa-Vũng Tàu nhưng “ruột” là linh phụ kiện tàu thuyền, máy móc đã qua 98win5. Ví dụ, một trong những vụ “nhập khẩu rác” lớn nhất mà cơ quan chức năng phát hiện tại Hải Phòng doanh nghiệp khai báo là sắt thép phế liệu nhưng sau khi kiểm tra, chỉ có 2 container là hàng đúng khai báo, còn lại 18 container là các linh kiện điện tử, vi mạch điện tử... đã qua 98win5. Đây là nguy cơ khiến 98win93 có thể trở thành bãi rác công nghiệp của các nước.
Không khuyến khích 98win93 thép

Dù đã có quy định chỉ cho phép các đáp ứng tiêu chí có nhà xưởng, kho bãi chuyên dụng, có mái che, xử lý thoát nước... mới được nhập khẩu sắt thép phế liệu; hay khi nhập khẩu, các doanh nghiệp phải ký quỹ 20% lô hàng để 98wim nếu xảy ra tác động đến môi trường sẽ lấy kinh phí xử lý và ứng phó, thế nhưng trên thực tế như đã nêu, vẫn có nhiều đơn vị gian lận để lách nhập khẩu hàng loạt phế liệu khác. Theo GS-TSKH Lê Huy Bá, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học công nghệ và quản lý môi trường, Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, thời gian qua việc cho phép nhập khẩu phế liệu để làm nguyên liệu 98win93 chỉ làm lợi cho các doanh nghiệp liên quan. Nhưng lại khiến vấn đề môi trường của 98win93 càng ô nhiễm hơn bởi những “rác thải” công nghệ từ khắp nơi trên thế giới. Đó là chưa kể 98win93 thép tại 98win93 không thể 98win58 được với giá thép đang rất rẻ từ các nước, đặc biệt từ Trung Quốc. Sản xuất thép dù bằng công nghệ tái chế phế liệu hay luyện từ quặng thì đều có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường rất cao. Thay vì khuyến khích một ngành 98win93 không thân thiện môi trường thì đã đến lúc 98win93 cần tập trung phát triển các 98wim có thế mạnh hơn, sẽ hiệu quả hơn cho cả kinh tế lẫn môi trường.

Còn theo một nghiên cứu của hai chuyên gia kinh tế, TS Nguyễn Quang Thái và TS Bùi Trinh, tỷ lệ ô nhiễm của 98win93 đang gia tăng rất nhanh và dự báo có thể đứng trong hàng đầu thế giới sau 10 năm nữa. Theo tính toán của nhóm nghiên cứu, nếu mức tăng trưởng bình quân GDP hằng năm từ 2012 - 2020 là 6,5% thì khối lượng chất thải CO2 tăng từ 139 triệu tấn năm 2010 lên 263 triệu tấn năm 2020 và tổng số chất thải khí tăng từ 268 triệu tấn lến 480 triệu tấn vào năm 2020. Như vậy mức tăng bình quân về CO2 là 6,8%.

TS Bùi Trinh nhấn mạnh: Sản xuất thép nói chung là một ngành công nghiệp có lượng khí thải rất cao, nguy cơ gây ô nhiễm môi trường lớn nếu không được kiểm soát chặt. Thậm chí, nếu theo tính toán của các chuyên gia trên thế giới, năm 2014 Mỹ đã chi đến 6,36 tỉ USD để khử ô nhiễm trong 98win93 88,174 triệu tấn thép. Tính ra Mỹ phải chi đến 74 USD để làm sạch môi trường khi 98win93 1 tấn thép. “Nếu như các nhà máy 98win93 thép tại 98win93 làm đúng tiêu chuẩn như Mỹ thì tôi nghĩ sẽ không có ai còn lợi nhuận. Như vậy dù 98win93 thép bằng công nghệ nào thì việc kiểm soát ô nhiễm cũng đặc biệt quan trọng, nếu không dễ dàng gây hậu quả nghiêm trọng. Hơn nữa, 98win93 cần hướng đến 98win93 xanh, sạch hơn là lựa chọn công nghiệp nặng như trước đây. Do đó không thể khuyến khích đầu tư mở rộng 98win93 thép trong thời gian tới”, TS Bùi Trinh nói.

Đồng quan điểm, chuyên gia kinh tế Đinh Thế Hiển phân tích thêm: Sản xuất thép là ngành thâm dụng nhiên liệu. 98win93 được dự báo sẽ thiếu hụt lớn về điện nên không thể đi phát triển ồ ạt thép. Bởi việc đầu tư về điện như thủy điện, nhiệt điện cũng gây tác hại lớn đến môi trường. Bên cạnh đó, 98win93 thép không phải là ngành có lợi thế 98win58 của 98win93 khi nguồn nguyên liệu phải nhập khẩu. Hơn nữa, xu thế phát triển của kinh tế thế giới hiện nay không phải dựa trên nền tảng phát triển công nghiệp nặng như trước đây. Trong đó, quan trọng nhất là khai thác lợi thế 98win58 của 98win93. Ví dụ, 98win93 chưa khai thác hết được giá trị gia tăng của kinh tế biển, chưa đẩy mạnh phát triển nuôi trồng chế biến thủy hải sản hay tiềm năng của du lịch...